Спрэчкі

Канфлікт – гэта такія стасункі паміж суб’ектамі сацыяльнага ўзаемадзеяння, якія характарызуюцца іх супрацьстаяннем на падставе супрацьлегла скіраваных матываў і меркаванняў. Гэтая з’ява можа датычыць да міжасабовых альбо да групавых стасункаў. Гэта сутыкненні тэндэнцыяў, ацэнак, прынцыпаў, поглядаў. Канфлікт суправаджаецца імкненнем атрымаць перамогу.

Канфлікты могуць быць канструктыўнымі ці дэструктыўнымі. Для канструктыўных характэрны разнагалоссі, закранаючыя прынцыповыя бакі і праблематыку жыццядзейнасці, вырашэнне якіх выводзіць арганізацыю і асобу на новы, больш высокі і эфектыўны ўзровень развіцця, з’яўляюцца ўмовы для супрацоўніцтва, паразумення. Канструктыўным канфлікт бывае тады, калі апаненты не выходзяць за рамкі этычных нормаў, дзелавых адносінаў і разумных аргументаў. Канфлікты, якія перашкаджаюць прыняццю рашэнняў, эфектыўнаму ўзаемадзеянню ў групе і арганізацыі, называюць дэструктыўнымі (дысфункцыянальнымі). Дэструктыўны канфлікт ўзнікае ў двух выпадках: калі адзін з бакоў упарта і жорстка настойвае на сваёй пазіцыі і не жадае ўлічваць інтарэсы другога боку; калі адзін з апанентаў звяртаецца да маральна асуджаных метадаў барацьбы, імкнецца псіхалагічна заціснуць партнёра, дыскрэдытуючы і зьневажаючы яго. Каб накіраваць канфлікты ў канструктыўнае рэчышча, неабходна ўмець іх аналізаваць, разумець іх прычыны і магчымыя наступствы. А прычыны выяўляюцца ў канфліктных сітуацыях, ухіленне ад якіх і з’яўляецца неабходнай умовай вырашэння канфліктаў. Рознагалоссе, якое ўзнікла паміж суб’ектамі, прыводзіць да стварэння канфліктных адносінаў.

Наступная стадыя – інцыдэнт – фармальная нагода для пачатку непасрэднага сутыкнення бакоў. Інцыдэнт азначае пераход канфлікту ў новую якасць, з’яўляючыся сігналам да пачатку адкрытага супрацьстаяння.

Кіраванне канфліктамі, з’яўляючыся складаным працэсам, уключае ў сябе наступныя віды дзейнасці: прагназаванне канфлікту, папярэджанне, рэгуляванне (стымуляванне) і вырашэнне канфлікту. Чалавек, знаходзячыся ў канфліктнай сітуацыі выбірае пэўную стратэгію (стыль) паводзін, улічваючы пры гэтым свой стыль, стыль іншых удзельнікаў канфлікту, а таксама прыроду самога канфлікту. Стратэгія паводзінаў у канфлікце вызначаецца той мерай, якой чалавек хоча задаволіць уласныя інтарэсы і інтарэсы іншага боку.

Існуе некалькі варыянтаў вырашэння канфлікту:

  • Кампраміс – калі абодва бакі робяць пэўныя саступкі адно аднаму.
  • Саступкі – калі адзін з бакоў здае свае пазіцыі альбо з прычыны неправаты, альбо з-за жадання завершыць спрэчкі, альбо пад ціскам звонку.
  • Адыход, пазбяганне праблемаў.

На галоўную старонку